İçeriğe geç
Pergen AI logosu Pergen AI

Saha uygulaması

İş kazası sonrası DÖF nasıl açılır? Etkinlik doğrulaması ve doldurulmuş örnek

Depo kazasının iki kök nedeninden iki DÖF açıyoruz. İlk kontrolün neden kapanışa yetmediğini ve hangi saha kanıtlarıyla etkinliği doğruladığımızı gösteriyoruz.

Pergen AI Editör Ekibi ·

Palet kaldırıldı, koridor açıldı ve vardiya devam etti. Aynı yoğunluk yarın tekrar yaşanırsa yaya yolu yine kapanacak mı? İş kazası sonrası açılan DÖF (Düzeltici ve Önleyici Faaliyet) kaydı bu soruya yanıt vermeli. Kayda, kök nedeni değiştirecek işi ve bu değişikliğin sahada işe yaradığını nasıl göstereceğinizi birlikte yazın.

Bu yazı, iş kazası sonrası kök neden analizi yazısındaki Örnek Depo vakasının devamı. Aşağıdaki DÖF numaraları, gözlemler ve sonuçlar eğitim amaçlı kurgulanmıştır.

Depo kazasında DÖF’ü hangi bulgulara bağladık?

Sevkiyatın yoğun olduğu sırada boş bir palet B koridorundaki yaya yoluna taştı ve bir çalışan düştü. Kamera paletin düşüşten önce yaya yoluna taştığını gösterdi. Ayağın palete temas ettiği an görüntüde seçilemedi. İş kazası tutanağı örneğinde olduğu gibi gözlem, beyan ve kesinleşmeyen ayrıntıları ayrı kaydedin.

İnceleme iki işleyiş açığı gösterdi. Birincisi, sevkiyatlar aynı zaman aralığına yığıldığında boş palet alanının kapasitesi yetmiyor ve güvenli bir taşma alanı tanımlı değildi. İkincisi, vardiya kontrolünde yoğun saatlerde yaya yoluna kimin bakacağı ve yol kapanırsa ne yapacağı belirtilmemişti. İlk bulgu depo yerleşimini ve kapasiteyi, ikincisi vardiya kontrolünü ilgilendiriyor. Bu yüzden iki ayrı faaliyet açıp ikisini de ÖR-2026-014 olay kaydına bağladık.

1. İlk müdahaleyi kaydedin, kalıcı faaliyeti kök nedenden yazın

Olay günü geçişi durdurmak, paleti güvenli alana almak ve koridoru kontrol etmek birer anlık düzeltme. Bu adımlar mevcut tehlikeyi giderir. Boş palet kapasitesini yoğun sevkiyata göre planlamak ve vardiya kontrolüne açık görevler eklemek ise düzeltici faaliyet. Bu işler tehlikeyi üreten koşulları değiştirir. Başka koridorlarda da aynı düzen kullanılıyorsa benzer riskleri ayrıca tarayın ve bulunan eksikleri sorumluya bağlayın.

2. DÖF kaydına sorumlu, kanıt ve kabul ölçütü yazın

Her kayıtta olay numarası, bulgu ve dayanağı, değişecek iş, uygulama sorumlusu, hedef tarih ve tamamlanma kanıtı olsun. Ayrıca kontrolü kimin yapacağını, hangi koşullarda kaç gözlem yapılacağını ve hangi sonucun kapanışa izin vereceğini baştan yazın. Örnekte her iki faaliyet için hedef süre DÖF açılışından itibaren 7 gün. İlk etkinlik kontrolü, iki faaliyet de uygulandıktan sonraki iki haftaya planlandı.

DÖF 01: Boş palet kapasitesi ve taşma alanı

  • Kök neden: Sevkiyat yoğunluğu için boş palet kapasitesi hesaplanmamış ve normal alan dolduğunda kullanılacak güvenli yer tanımlanmamış.
  • Faaliyet ve sorumlu: Depo yöneticisi, yoğun saatlerde biriken palet miktarını ölçer. Normal alan için kapasite sınırı belirler, yaya ve araç güzergâhları ile acil çıkışları koruyan taşma alanını yerleşim planına işler. Sınıra gelindiğinde palet toplama çağrısını kimin yapacağını belirler. Sevkiyat yığılması kapasiteyi aşıyorsa zaman aralıklarını da düzenler.
  • Tamamlanma kanıtı: Yoğun saat palet sayımı, güncel yerleşim planı, kapasite işaretleri ve işaretlenen alanın tarihli fotoğrafları.
  • Etkinlik ölçütü: İki haftalık pencerede, farklı vardiyalara yayılan üç yoğun sevkiyat gözleminin tamamında B koridorundaki yaya yolu açık. Gözlemlerden en az birinde normal alan kapasite eşiğine ulaşacak ve taşma düzeni fiilen kullanılacak. Taşma alanına erişim sırasında yaya güzergâhı, araç güzergâhı ve acil çıkışlar da kontrol edilecek.

DÖF 02: Yoğun saat kontrolü ve müdahale

  • Kök neden: Vardiya planında B koridoru yaya yolunun yoğun saatte kim tarafından kontrol edileceği, görevlinin yokluğunda kimin devralacağı ve engel görülürse ne yapılacağı belirlenmemiş.
  • Faaliyet ve sorumlu: Operasyon yöneticisi vardiya kontrolüne iki nokta ekler: yoğun sevkiyat başı ve vardiyanın planlanan en yoğun saati. Asıl ve yedek görevliyi belirler. Engel görülürse görevli geçişi güvene alır, vardiya sorumlusuna haber verir, yetkili kişinin engeli kaldırmasını sağlar ve yolun yeniden açıldığını kaydeder.
  • Tamamlanma kanıtı: Sürüm tarihli kontrol listesi, asıl ve yedek görevlendirme kaydı, vardiya ekiplerine yapılan bilgilendirmenin kaydı.
  • Etkinlik ölçütü: İlk DÖF ile aynı üç yoğun vardiyada 6 planlı kontrolün 6’sı zamanında yapılmalı. Kontrol kayıtları sahadaki gözlemle eşleşmeli. Engel varsa müdahale ve yeniden açılış kaydı incelenmeli. Gerçek engel görülmezse ekip, geçişi fiilen kapatmadan kısa bir masa başı senaryosuyla müdahale sırasını gösterebilmeli.

3. Yapılan iş ile işe yarayan işi ayrı doğrulayın

Bir fotoğraf çizginin boyandığını, imzalı liste ekibin bilgilendirildiğini gösterir. Etkinlik için uygulamayı sorumlusundan farklı bir kişi sahada inceler. Örnekte İSG uzmanı, yoğun saatleri sevkiyat çizelgesinden seçer ve gözlem saatini, vardiyayı, palet alanının doluluğunu, koridorun durumunu ve varsa müdahaleyi kaydeder. Ardından bu notları vardiya kayıtlarıyla karşılaştırır. İnceleme döneminde hiç kaza yaşanmaması tek başına kapanış gerekçesi sayılmaz.

İlk kontrol: Alan işaretlendi, ancak DÖF 01 açık kaldı

Üç yoğun gözlemin ikisinde yol açıktı. Üçüncü gözlemde normal palet alanı doluydu ve taşma alanına giden güzergâh eş zamanlı sevkiyat sırasında kullanılamadı. Bir palet yeniden B koridoruna taştı. Ekip geçişi güvene aldı ve paleti uygun alana taşıttı. Ancak DÖF 01 için 3/3 hedefi karşılanmadı: sonuç 2/3, faaliyet etkin değil. DÖF 02’de 6/6 kontrol zamanında yapıldı ve engel kaydı saha gözlemiyle eşleşti. Bu, vardiya müdahalesinin çalıştığını gösterdi. Ortak depo düzeni değişeceği için ikinci kaydın kapanış kararı da tekrar gözleme bırakıldı.

Depo yöneticisi, taşma alanına erişimi engelleyen sevkiyat çakışmasını inceleyip beş iş günü içinde zaman aralıklarını ayırdı ve toplama eşiğini güncelledi. Vardiya ekipleri yeni planı teslim aldı. Revizyonu, sorumluyu, hedef tarihi ve ilk başarısız kontrolün kanıtını aynı DÖF’e ekledik. İki haftalık yeni gözlem penceresi revizyon uygulandıktan sonra başladı.

İkinci kontrol: Kapanış kararı hangi kanıta dayandı?

  • DÖF 01: Farklı vardiyalara yayılan 3/3 yoğun gözlemde yaya yolu açıktı. Bir vardiyada normal alan kapasite eşiğine geldi. Taşma alanı kullanıldı ve ilgili güzergâhlar açık kaldı.
  • DÖF 02: 6/6 kontrol planlanan zamanda tamamlandı ve kayıtlar saha gözlemleriyle eşleşti. Engel görülmediği için asıl ve yedek görevli müdahale adımlarını tehlike oluşturmayan bir masa başı senaryosuyla gösterdi.
  • Kapanış kaydı: İSG uzmanı, gözlem formları, sevkiyat saatleri ve vardiya kayıtlarına referans vererek ölçütlerin karşılandığını kaydetti. Yetkili yönetici iki kaydı kapattı. Dört hafta sonra bir yoğun vardiyada ek kontrol planlandı. Sonraki kontrolde tekrar engel görülürse geçiş hemen güvene alınacak, bulgu aynı olay zinciri üzerinden yeniden incelenecek ve ilgili DÖF yeniden açılacak.

Kapanışı hangi durumlarda ertelemelisiniz?

İki hafta geçtiği halde yoğun sevkiyat gözlenmediyse, kapasite eşiği hiç görülmediyse veya kontrol kaydı saha bulgusuyla çelişiyorsa etkinlik için kanıt eksiktir. Kaydı doğrulama aşamasında tutun, eksik koşulu ve yeni kontrol tarihini yazın. Ölçüt karşılanmadığında başarısız sonucu silmeden faaliyeti güncelleyin. Buradaki iki hafta, üç gözlem ve 6/6 hedefi bu örneğe ait. Kendi deponuzda gözlem planını maruziyete, vardiya düzenine ve riskin ağırlığına göre belirleyin.

Kapatılan DÖF’ün sonuçlarını ilgili risk değerlendirmesi ve çalışma talimatlarına yansıtın. İş kazasının bildirim sürecini ayrıca takip edin: SGK iş kazası bildirim rehberi.

Yöntem kaynakları: HSE, olay incelemesi ve faaliyet planı (HSG245) ve OSHA, tehlike kontrollerini uygulama ve etkinliğini izleme rehberi.

İSG yükünü asistana devredin

Risk değerlendirmesinden mevzuat takibine — 15 dakikalık demoda farkı görün.