İSG Kurulu Kimler İçin Zorunlu? 50 Çalışan Kuralı, Üyeler ve Toplantı Sıklığı

Kurul kimler için zorunlu?

İki koşulun birlikte sağlandığı işyerlerinde kurul kurulur (6331 md. 22; Yönetmelik md. 2 ve 4):

1. Elli ve daha fazla çalışan bulunması,
2. Altı aydan fazla süren sürekli işler yapılması.

İşverene bağlı fabrika, işletme gibi birden çok işyeri varsa, 50+ çalışanı olan her bir işyerinde ayrı ayrı kurul kurulur; işveren bu işyerlerinin İSG raporlarının en az üç ayda bir incelenmesini sağlar (md. 5).

Alt işveren (taşeron) senaryoları

Altı aydan uzun asıl işveren–alt işveren ilişkilerinde tablo şöyledir (md. 4/2):

Durum	Kurulu kim kurar?
Asıl ve alt işverenin çalışanları ayrı ayrı 50+	Her ikisi ayrı kurul kurar; koordinasyonu asıl işveren sağlar
Yalnız asıl işveren 50+	Asıl işveren kurar; alt işveren koordinasyon için yetkili temsilci atar
Yalnız alt işveren 50+	Alt işveren kurar; asıl işveren yetkili temsilci atar
İkisi de 50’nin altında ama toplam 50+	Ortak kurul kurulur; koordinasyon asıl işverende

Kurulun üyeleri (md. 6)

1. İşveren veya işveren vekili — kurulun başkanı,
2. İş güvenliği uzmanı — kurulun sekreteri (tam zamanlı uzman zorunluluğu olmayan işyerlerinde sekretarya İK/idari işler görevlisince yürütülür),
3. İşyeri hekimi,
4. İnsan kaynakları / personel / idari-mali işler görevlisi,
5. Varsa sivil savunma uzmanı,
6. Varsa formen/ustabaşı/usta (yarıdan fazlasının katıldığı toplantıda açık oyla seçilir),
7. Çalışan temsilcisi (birden fazlaysa baş temsilci).

Formen/usta üyesi ile çalışan temsilcisinin yedekleri de aynı usulle belirlenir. Kurul üyelerine ve yedeklerine; kurulun görevleri, mevzuat, iş kazası nedenleri, iş hijyeni, iletişim, acil durum, meslek hastalıkları, işyeri riskleri ve risk değerlendirmesi konularını asgari kapsayan eğitim verilmesi işverenin yükümlülüğüdür (md. 7).

Toplantı sıklığı ve karar kuralları (md. 9)

• Kurul ayda en az bir kez toplanır. Kurul kararıyla bu süre; tehlikeli sınıfta iki ayda bir, az tehlikeli sınıfta üç ayda bir olarak belirlenebilir. (Çok tehlikeli sınıfta aylık toplantı esastır.)
• Gündem, yer ve saat en az 48 saat önce üyelere bildirilir.
• Ölümlü, uzuv kayıplı veya ağır iş kazası gibi hâllerde herhangi bir üye kurulu olağanüstü toplantıya çağırabilir.
• Toplantılar günlük çalışma saatleri içinde yapılır; toplantıda geçen süre çalışma süresinden sayılır.
• Kurul, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır, katılanların salt çoğunluğuyla karar alır; çekimser oy kullanılamaz, eşitlikte başkanın oyu belirleyicidir.
• Her toplantıda imzalı tutanak düzenlenir; ilan edilen kararlar işvereni ve çalışanları bağlar.
• Çalışanın çalışmaktan kaçınma hakkı (6331 md. 13) taleplerinde kurul, olağan takvimi beklemeden acilen toplanır ve kararı çalışana yazılı tebliğ eder.

Kurulun başlıca görevleri (md. 8)

İç yönerge taslağı hazırlamak; tehlike ve tedbirleri değerlendirip işverene bildirmek; her iş kazasını, hasar potansiyeli taşıyan olayları ve meslek hastalıklarını inceleyip raporlamak; İSG eğitimlerini planlamak; bakım-onarım güvenliğini ve acil durum tedbirlerinin yeterliliğini izlemek; yıllık İSG raporu hazırlayıp ertesi yılın çalışma programını önermek.

Sık yapılan üç hata

1. Toplantı süresini karar almadan uzatmak: 2 veya 3 aylık periyot ancak kurulun bu yönde aldığı kararla mümkündür; varsayılan ayda birdir.
2. 48 saatlik gündem bildirimini atlamak: Usul eksikliği, kararların sorgulanmasına ve denetim bulgularına yol açar.
3. Tutanak düzenini ihmal etmek: İmzalı tutanaklar iş müfettişlerinin incelemesi için işyerinde bulundurulmak zorundadır (md. 10/2).

Sık sorulan sorular

Çalışan sayısı 50’nin altına düşerse kurul dağılır mı? Yükümlülük “elli ve daha fazla çalışan” koşuluna bağlıdır; sayı kalıcı olarak altına düştüğünde zorunluluk ortadan kalkar. Dalgalanan kadrolarda ihtiyatlı yaklaşım kurulu sürdürmektir; sınır durumlar için uzman görüşü alınmalıdır.

Kurul kararları bağlayıcı mı? Evet. İşyerinde ilan edilen kurul kararları işverenleri ve çalışanları bağlar (md. 9/2); işverenler mevzuata uygun kurul kararlarını uygulamakla yükümlüdür (md. 4/4).

Yaptırımı nedir? Kurul kurma ve işletme yükümlülüğüne aykırılık 6331 md. 26 kapsamında idari para cezasına tabidir; güncel tutarlar ilgili yılın resmî tarifesinden kontrol edilmelidir.

İSG kurulu gündemi ve karar tutanağı örneği

Temsili bir toplantı gündemi: önceki kararların durumu, yeni kaza/ramak kala incelemeleri, risk değerlendirmesi değişiklikleri, eğitim ve sağlık gözetimi planı, çalışan temsilcisinin önerileri. Görüşülen her konu karar doğurmayabilir; karar ile bilgi notunu ayırın.

Karar no	Temsili karar	Sorumlu	Termin	İzleme kanıtı
2026/07	Depo yaya yolunu araç güzergâhından ayıracak düzenlemenin hazırlanması	İşverenin belirlediği bölüm sorumlusu	Kurulca belirlenen tarih	Yerleşim planı ve saha doğrulaması
2026/08	Yeni makine için risk değerlendirmesi ve işe özgü eğitim kayıtlarının kontrolü	İlgili ekip	Devreye alma planıyla uyumlu tarih	Revizyon ve eğitim kayıtları

Kurul gündem ve tutanak taslağını indirin. Tarih, yer, katılanlar, gündem, karar, karşı görüş ve imzalar için alan içerir. Toplantı ve karar yeter sayıları, özel toplantı nedenleri ve alt işveren koordinasyonu yukarıdaki mevzuat koşullarına göre ayrıca değerlendirilir. Karar alınması tedbirin uygulandığı anlamına gelmez; kapanışta sonuç kanıtı aranır.