Ramak Kala Olay Nedir? Kayıt Yükümlülüğü, Form İçeriği ve Süreç
Kısa cevap
Ramak kala olay; işyerinde meydana gelen, çalışanı, işyerini ya da iş ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu hâlde zarara uğratmayan olaydır. SGK'ya bildirim yükümlülüğü yoktur; ancak işveren bu olayları incelemek ve raporlamakla yükümlüdür (6331 md. 14/1-b). Ramak kala olay ayrıca risk değerlendirmesinin süre dolmadan yenilenmesini gerektiren hâllerdendir ve İSG kurulu bulunan işyerlerinde kurulca incelenir.
Olay sonrasındaki faaliyeti kayda dönüştürmek için doldurulmuş DÖF örneğini ve boş çalışma şablonunu kullanabilirsiniz. Örnekte ilk kontrol, neden incelemesi ve etkinlik kontrolü ayrı gösterilir.
Resmî tanım
RD Yönetmeliği md. 4/1-d’ye göre ramak kala olay: “İşyerinde meydana gelen; çalışan, işyeri ya da iş ekipmanını zarara uğratma potansiyeli olduğu hâlde zarara uğratmayan olay.” Kritik kelime potansiyeldir: kimse yaralanmadı ve hiçbir şey hasar görmedi diye olay “yok” sayılmaz — düşen ama kimseye isabet etmeyen malzeme, son anda fark edilen enerji kaçağı, kayıp da tutunulan merdiven tipik örneklerdir.
Yükümlülükler: kim, ne yapmak zorunda?
| Yükümlü | Yükümlülük | Dayanak |
|---|---|---|
| İşveren | Zarara yol açan veya potansiyeli olan olayları incelemek ve raporlamak | 6331 md. 14/1-b |
| İşveren | Ramak kala sonrası risk değerlendirmesini tamamen/kısmen yenilemek | RD Yön. md. 12/2-ç |
| İSG kurulu (varsa) | Kaza sayılmayan, zarar potansiyelli olayları araştırıp raporla işverene sunmak | Kurul Yön. md. 8/1-ç |
| Çalışan | Ciddi ve yakın tehlikeyle karşılaştığında derhâl haber vermek | 6331 md. 19/2-c |
| Risk değerlendirmesi ekibi | Ramak kala kayıtlarını tehlike belirlemede veri olarak kullanmak | RD Yön. md. 8/1-m |
SGK’ya bildirilmez: SGK bildirimi yalnız iş kazaları ve meslek hastalıkları içindir — ayrıntı için iş kazası bildirim rehberine bakın. Ramak kalada yükümlülük işyeri içi kayıt-inceleme-rapor düzenidir; kaydın hiç tutulmaması idari para cezasına konu olabilir (md. 14/1 yükümlülükleri).
Ramak kala formu: mevzuat şablon dayatmaz, içerik önerisi
Mevzuat belirli bir form şablonu zorunlu kılmaz; yükümlülük inceleme ve rapor düzenidir. Uygulamada işleyen bir form asgari şunları içerir:
- Olayın tarihi, saati ve yeri (bölüm/ekipman),
- Olayı yaşayan/gören kişi(ler) — istenirse anonim bildirim seçeneği,
- Olayın kısa tanımı ve potansiyel sonucu (ne olabilirdi?),
- İlk değerlendirme: tehlike kaynağı ve olası kök neden,
- Önerilen/alınan önlem ve sorumlusu,
- Takip: DÖF numarası, risk değerlendirmesi güncellemesi, kapanış tarihi.
İşleyen süreç 5 adımda
- Bildir — herkes bildirebilir; bildirimi kolaylaştırın (mobil, QR, kutu).
- Kaydet — form/dijital kayıt; olay soğumadan.
- İncele — kök neden analizi; kurul varsa gündeme alın.
- Önlem al ve DÖF’e bağla — tedbir, sorumlu ve termin netleşsin.
- Sisteme yansıt — risk değerlendirmesini güncelleyin (md. 12/2-ç) ve dersleri eğitimlere taşıyın.
Kültür notu: Ramak kala bildirimi, çalışan kendini güvende hissettiğinde çalışır. Bildirimi disiplin sebebi hâline getiren işyerlerinde kayıt sayısı hızla sıfıra iner — bu, olayların bittiğini değil, görünmez olduğunu gösterir. Bildirimin teşvik edilmesi ve suçlayıcı olmayan inceleme, yaygın kabul gören iyi uygulamadır.
Sık yapılan üç hata
- Yalnız yaralanmalı olayları kaydetmek: md. 14/1-b, hasar potansiyeli taşıyan olayları da açıkça kapsar.
- Formu doldurup dosyaya kaldırmak: İnceleme ve önlem adımı atlanırsa yükümlülük fiilen karşılanmaz; aynı olay bir gün kaza olarak geri döner.
- Ramak kalayı RD’den kopuk yönetmek: Yenileme tetiği (md. 12/2-ç) ve tehlike belirleme verisi (md. 8/1-m) olarak kullanılmayan kayıt, kâğıt israfıdır.
Sık sorulan sorular
Ramak kala SGK’ya veya Bakanlığa bildirilir mi? Hayır; dış bildirim yükümlülüğü yoktur. Yükümlülük işyeri içi inceleme-rapor düzenidir (md. 14/1-b).
Kaç gün içinde kaydedilmeli? Mevzuat ramak kala için özel bir süre belirlemez; “olay soğumadan, derhâl” kaydetmek hem incelemenin sağlığı hem ispat açısından fiilî standarttır.
Taşeron çalışanının yaşadığı ramak kala kimin kaydına girer? Olayın gerçekleştiği işyerinin kayıt-inceleme düzenine girer; asıl işveren-alt işveren ilişkisinde İSG koordinasyonu asıl işverendedir (6331 md. 23 çerçevesi). Sözleşmesel ayrıntılar vaka bazında değerlendirilmelidir.
Yaptırımı nedir? Kayıt ve inceleme yükümlülüklerinin ihlali 6331 md. 26 kapsamında idari para cezasına tabidir — güncel tutarlar için İSG cezaları 2026 rehberine bakın.
Üç ramak kala örneği ve izlenecek faaliyet
Aşağıdaki olaylar temsili çalışma örnekleridir; gerçek müşteri vakası değildir.
| Olay | İlk güvenli müdahale | Araştırılacak neden | Etkinlik kanıtı |
|---|---|---|---|
| Forklift kör noktada yayaya yaklaşır; temas olmaz | Trafiği güvenli biçimde ayırma | Güzergâh, görüş ve çalışma düzeni | Yeni düzenin saha gözlemi |
| Raftan kutu düşer; kimseye çarpmaz | Alanı erişime kapatıp yetkili kontrol | İstif, raf uygunluğu ve malzeme yerleşimi | Düzeltme ve sonraki raf kontrolü |
| Islak zeminde çalışan dengesini kaybeder; düşmez | Alanı güvenli hale getirme | Sızıntı kaynağı ve temizlik yöntemi | Kaynağın giderilmesi ve tekrar kontrolü |
Sadece “dikkatsizlik” yazmak, olayın tekrarını önleyecek bilgiyi üretmez. İş düzeni, ekipman, ortam ve mevcut tedbirler birlikte incelenir; etkilenen risk değerlendirmesi bölümü yenilenir.
Boş ramak kala formunu veya doldurulmuş temsili örneği indirin. Bildiren kişiyi suçlamadan somut olay bilgilerini toplayın. Faaliyetleri DÖF takibiyle ilişkilendirin; “bildirim alındı” durumu kapanış anlamına gelmez.
Bir sonraki sorunuz için
- İş Kazası Bildirim Süresi: SGK'ya 3 İş Günü Kuralı ve Kayıt Yükümlülükleri
İş kazası SGK'ya kaç günde bildirilir? İşveren için 3 iş günü, sağlık hizmeti sunucuları için 10 gün kuralı; meslek hastalığı bildirimi, ramak kala kayıtları ve kaza sonrası yükümlülükler — 6331 md. 14 dayanaklı.
- Risk Değerlendirmesi Kaç Yılda Bir Yenilenir? 2-4-6 Kuralı ve İstisnaları
Risk değerlendirmesi yenileme süreleri: çok tehlikeli sınıfta 2, tehlikeli sınıfta 4, az tehlikeli sınıfta 6 yıl. Süre dolmadan yenileme gerektiren 7 durum ve dayanak maddeleriyle.
- KKD Kullanım Yükümlülükleri: Seçim, Ücretsiz Temin, Eğitim ve Zimmet Pratiği
Kişisel koruyucu donanım ne zaman kullanılır, kim öder, nasıl seçilir? Toplu korunma önceliği, CE işareti ve Türkçe kılavuz şartı, uygulamalı eğitim zorunluluğu ve zimmet tutanağının hukuki yeri.
Dayanak ve kaynaklar
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu — Madde 14/1-b (inceleme ve rapor), Madde 19 (çalışanın haber verme yükümlülüğü), Madde 26 (idari para cezaları) (Resmî Gazete: 30.06.2012 / 28339)
- İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği — Madde 4/1-d (ramak kala tanımı), Madde 8/1-m (veri kaynağı), Madde 12/2-ç (yenileme sebebi) (Resmî Gazete: 29.12.2012 / 28512)
- İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulları Hakkında Yönetmelik — Madde 8/1-ç (kurulun inceleme görevi) (Resmî Gazete: 18.01.2013 / 28532)
Değişiklik geçmişi
- 2026-10-04: Temsili uygulama örneği ve kayıt kontrolü eklendi; önceki uzman incelemesi tarihi korunmuştur.
- 2026-08-08: Uzman incelemesi tamamlandı (Erkan ÖZTÜRK, A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı); sayfa dizine açıldı.
- 2026-08-08: İlk yayın. Tanım ve yükümlülükler; Kanun, RD Yönetmeliği ve Kurul Yönetmeliği'nin mevzuat.gov.tr üzerindeki güncel metinlerinden doğrulandı.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık veya resmî mevzuat yorumu değildir. Kritik kararlar için güncel mevzuat metni ve yetkili uzman görüşü esas alınmalıdır. Ayrıntı: Sorumluluk Reddi.
Bu süreci Pergen AI ile takip edin
Olayın tekrarını önlemeye yönelik aksiyonları sorumlu, termin ve durum bilgisiyle takip edin.